عبارت Cloud Computing به معنى توسعه و بهکارگيرى فناورى کامپيوتر (Computing) بر مبناى اينترنت (Cloud) است. اين عبارت شيوهاى از محاسبات کامپيوترى در فضايى است که قابليتهاى مرتبط با فناورى اطلاعات به عنوان سرويس يا خدمات براى کاربر عرضه مىشود و به او امکان مىدهد به سرويسهاى مبتنى بر فناورى در اينترنت (Cloud) دسترسى داشته باشد؛ بدون آنکه اطلاعات تخصصى در مورد اين فناورىها داشته باشد و يا بخواهد کنترل زيرساختهاى فناورى که از آنها پشتيبانى مىکند را در دست بگيرد. اين عبارت در اصل يک مفهوم کلى است که براى يکپارچه کردن فناورىهاى نوينى مثل نرمافزار به عنوان سرويس، وب 2 و ديگر ترفندهاى جديدى که به تازگى عرضه شدهاند، به کار مىرود تا با موضوعات معمول و روزمره بتوان به کليه نيازهاى کاربران در فضاى اينترنت پاسخ گفت. براى مثال، سرويس Google Apps ابزارهاى عمومى تجارى را به صورت آنلاين عرضه مىکند تا کاربران بتوانند در حالتى که اطلاعات و نرمافزارهاى آنها روى سرور موجود است، از طريق يک مرورگر اينترنتى به آنها دسترسى داشته باشند.
عبارت Cloud Computing معمولا با واژههايى مثل Grid Computing که حالتى است از عمليات کامپيوترى توزيع شده که در آن مجموعهاى از کامپيوترهاى مرتبط به يکديگر در يک شبکه کار يک ابرکامپيوتر مجازى را براى انجام کارهاى عظيم بر عهده مىگيرند، Utility Computing که مجموعهاى است از منابع کامپيوتري، نظير خدمات محاسبات و ذخيرهسازى اطلاعات به عنوان يک سرويس قابل اندازهگيري، همانند آنچه در خدمات عمومى مثل آب و برق دريافت مىشود و بالاخره Autonomic Computing يا سيستمهاى کامپيوترى خودگردان اشتباه گرفته مىشود. در واقع بايد توجه داشت که بسيارى از توسعه و بهکارگيرى فناورىهاى اينترنتى کنونى که با شبکهها (Grid) راهاندازى مىشوند، مشخصههاى خودگردانى را دارند و مانند ابزارهاى سودمند و کاربردى عمومى در اختيار کاربران قرار مىگيرند، اما بايد توجه داشت که Cloud Computing يک گام جلوتر از ابزارهاى کاربردى شبکهاى است. در حال حاضر برخى از معمارىهاى موفق اينترنتى زيرساختهاى مرکزى و سيستمهاى شبکهاى ندارند و يا از سيستمهاى شبکهاى Peer to Peer نظير BitTorrentand Skype و Volunteer Computing استفاده نمىکنند. بخش اعظم زيرساختهاى کنونى توسعه و بهکارگيرى فناورىهاى کامپيوترى مبتنى بر اينترنت که در حال حاضر موجود هستند، شامل سرويسهاى قابل اطمينانى مىشوند که از طريق نسل آتى مراکز داده(Data center) بر مبناى فناورىهاى مجازىسازى محاسبات و ذخيرهسازى اطلاعات ساخته شدهاند و در اختيار کاربران قرار مىگيرند. اين سرويسها با استفاده از اينترنت به عنوان تنها راه موجود، در سراسر دنيا قابل دسترس هستند و به کليه نيازهاى کامپيوترى کاربران پاسخ مىدهند. سرويسهاى تجارى و بازرگانى در چنين نظامى بايد از کيفيت مطلوب برخوردار باشند. در اين ميان بايد توجه داشت که استانداردهاى باز و نرمافزارهاى متنباز به عنوان يک نقطه بحرانى و مشکلساز براى توسعه Cloud Computing محسوب مىشوند.
با توجه به اينکه کاربران هيچ مالکيتى بر زيرساختهاى اين فناورىها ندارد، آنها تنها مىتوانند به اين سرويسها دسترسى داشته باشند و يا اين زيرساختها را اجاره کنند. آنها مىتوانند بر هزينههاى قابلملاحظه خود فائق آيند و از منابع موجود به عنوان سرويس استفاده کنند و در عوض، هزينه آنچه را که در اين زمينه استفاده کردهاند پرداخت کنند. از نظر محاسبه هزينه، بسيارى از سرويسهاى مبتنى بر Cloud Computing با مدلهاى ارائه خدمات عمومى مثل برق، آب و تلفن، مشابهت دارد اما برخى ديگر از سرويسهاى مبتنى بر Cloud Computing به گونهاى هستند که کاربر بايد در آن مشترک شود و به اين صورت از خدمات آن استفاده کند. با بهاشتراکگذارى فناورىهاى کامپيوترى «غيرملموس و ميرا» بين مشترکين اينترنتي، ميزان استفاده از اين ابزارها افزايش مىيابد و سرورها بىاستفاده نمىمانند و با افزايش سرعت در توسعه نرمافزارها، هزينه اين کار تا اندازه زيادى کاهش مىيابد. يکى از تاثيرات اين رهيافت افزايش قابلملاحظه ظرفيتهاى کامپيوتر است و کاربران مجبور به ارتقاى کامپيوتر خود نيستند. اين بهاشتراکگذارى با گسترش خطوط پهنباند پرسرعت اتفاق مىافتد که به کاربران امکان مىدهد در يک زمان پاسخ زيرساختهاى متمرکز کامپيوترى که در فضاى ديگر قرار گرفتهاند را دريافت کنند. انقلاب Cloud Computing به وسيله شرکتهايى نظير گوگل، Amazon، Salesforce و ياهو به همراه شرکتهاى قديمىترى نظيرHewlett Packard، IBM، Intel و مايکروسافت دنبال مىشود و از سوى شرکتهاى بزرگى مثل General Electric، D&B، L'Oréal، Procter & Gamble و Valeo پذيرفته شده است.
منبع: همکاران سيستم